Emocje · 5 min czytania
Nazwać, żeby oswoić: emocje w ciele i w słowach
Emocje odczuwamy w ciele, a ich nazwanie pomaga je regulować. Dwa nurty badań wyjaśniają, dlaczego psychoedukacja o emocjach działa.
Emocje mają swoją mapę w ciele
W badaniu Nummenmaa i współpracowników (2014) ponad 700 osób z Finlandii, Szwecji i Tajwanu zaznaczało na sylwetce, gdzie czują wzrost lub spadek aktywności przy różnych emocjach. Powstały mapy, które były podobne w różnych kulturach. Złość i strach wiązały się z silnymi doznaniami w górnej części ciała, szczęście z aktywacją niemal całego ciała, a smutek z osłabieniem odczuć w kończynach.
Wniosek dla praktyki: pytanie „gdzie to czujesz?” jest dobrą drogą do emocji, zwłaszcza u dzieci i osób, którym trudno o nich mówić.
Nazwanie emocji zmniejsza jej siłę
Lieberman i współpracownicy (2007) pokazali, że nazywanie emocji na zdjęciach twarzy osłabiało reakcję ciała migdałowatego w porównaniu z innymi zadaniami. Jednocześnie rosła aktywność prawej brzuszno-bocznej kory przedczołowej. Torre i Lieberman (2018) opisują to zjawisko jako niejawną regulację emocji: działa, choć nie mamy poczucia, że coś regulujemy.
Zamiast ogólnego „jest mi źle” spróbuj znaleźć dokładniejsze słowo: rozczarowanie, wstyd, zmęczenie, osamotnienie. Pomocne jest koło emocji, które zawęża wybór krok po kroku.
Jak to wykorzystać
- W psychoedukacji łącz pytanie o nazwę emocji z pytaniem o to, gdzie jest w ciele.
- Poszerzaj słownik emocji. Im więcej słów, tym dokładniejsze rozróżnienia.
- Nazywanie to nie analizowanie. Chodzi o krótkie zauważenie, a nie o długie roztrząsanie.
Interaktywne Koło emocji w STYKI LAB pozwala przećwiczyć nazywanie emocji i ich lokalizowanie w ciele.
Źródła
- Nummenmaa, L., Glerean, E., Hari, R., Hietanen, J. K. (2014). Bodily maps of emotions. Proceedings of the National Academy of Sciences, 111(2), 646–651.
- Lieberman, M. D., Eisenberger, N. I., Crockett, M. J., Tom, S. M., Pfeifer, J. H., Way, B. M. (2007). Putting feelings into words: Affect labeling disrupts amygdala activity in response to affective stimuli. Psychological Science, 18(5), 421–428.
- Torre, J. B., Lieberman, M. D. (2018). Putting feelings into words: Affect labeling as implicit emotion regulation. Emotion Review, 10(2), 116–124.
Tekst ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji ze specjalistą. Redakcja STYKI, październik 2026.